Spreken in het openbaar is eng. Zo denken de meeste mensen er tenminste over. Uit onderzoek bleek dat mensen net zo bang zijn voor een terroristische aanslag als voor een presentatie voor een groep vreemden. Angst voor blozen, trillen en stotteren staan bovenaan het lijstje met argumenten waarom mensen bang zijn om te spreken in het openbaar. Toch kun je er soms niet omheen: je moet een kleine presentatie geven tijdens een vergadering over jouw expertise of je wilt – als getuige – iets zeggen op een bruiloft van een goede vriend.

Zie jij ook op tegen spreken voor een groep? Misschien denk je dat presenteren iets is wat je van nature kunt of niet. Niets is echter minder waar. Het is zeker mogelijk om met gemak een speech uit je mouw te schudden of voor de vuist weg een presentatie te geven tijdens een vergadering. Presenteren kun je leren.

In dit artikel geef ik je zes tips die je op weg helpen om met minimale inspanning presentaties te geven. In je eigen woorden, zonder stress over het resultaat.

1. Laat geen enkele gelegenheid voorbij gaan om te oefenen. Dit klinkt misschien raar als je er enorm tegen opziet om te presenteren, maar werkelijk: je verliest je zenuwen alleen door het veel te doen. Toen ik 12 jaar geleden mijn eerste training gaf (nieuwe spelling aan 5 secretaresses van een bedrijf in de Botlek), moest ik gaan zitten. Niet omdat ik moe was, maar omdat mijn knieën zó trilden, dat ik niet kon blijven staan. Dat is iets wat ik me nu niet meer kan voorstellen.
2. Oefen met onzin-onderwerpen. Oefenen met onzin-onderwerpen is een leuke oefening om eens te proberen met een aantal vrienden bijvoorbeeld. Het werkt als volgt. Jij mag een onderwerp verzinnen voor je degene die naast je zit. Hij of zij moet daar 3 minuten gepassioneerd over spreken. Je kunt je voorstellen dat bij onderwerpen als “schemerlampen uit Rusland” de hilariteit niet te overzien is. Op deze manier bekwaam je je in het “improviserend spreken”. Probeer het eens! Ik vind het enorm leuk als je mij de resultaten laat weten!
3. Spreek in spreektaal. Een fout die veel beginnende sprekers maken, is dat ze “moeilijk” gaan praten. Alsof ze willen bewijzen dat je ook moeilijk woorden kennen. Niet doen! Praat gewoon zoals je altijd doet, in je eigen woorden, mét de “eh’s” en haperingen die daarbij horen. Dat maakt het juist fijn om naar te luisteren. Het klinkt immers heel naturel.
4. Laat stiltes vallen. Een onderschatte tip bij presentaties! Je laat in een presentatie veel meer stiltes vallen dan in gewone gesprekken. Je toehoorders weten namelijk niet wat er gaat komen. Door stiltes in je presentaties te lassen, geef je je luisteraars de tijd om wát je zegt, te laten doordringen. Bovendien zet je je verhaal kracht bij en overtuig je meer.
5. Spreek langzamer dan je gewend bent. Mensen die mij kennen, moeten waarschijnlijk erg hard lachen als ze deze tip van mij lezen. Ik spreek zelf enorm snel en moet me in presentaties en trainingen altijd bewust inhouden. Toch geldt vrijwel voor iedereen dat je langzamer moet spreken dan je in een normaal gesprek zou doen. Ook hier willen je luisteraars graag horen wat je te vertellen hebt, dus geef hen de kans om elke letter die je zegt te horen!
6. Wees reëel in je verwachtingen. Veel mensen die niet veel in het openbaar spreken, worden vooral zenuwachtig van de gedachte dat ze worden bekeken. Ik kan het niet ontkennen: als je spreekt in het openbaar dan vestig je de aandacht op je. Dat betekent echter niet dat je luisteraars erop uit zijn je af te branden als je een keer stottert of als je vlekken in je nek krijgt. Sterker nog, juist omdat iedereen weet hoe het is om zenuwachtig te zijn, krijg je nog meer krediet dan je al had voordat je begon. Maak het jezelf dus niet te moeilijk door te hoge verwachtingen te hebben van je resultaat. De meeste toehoorders houden inderdaad van een amusant, grappig verhaal. Maar als jij erin slaagt gewoon je boodschap over te brengen, zijn de meeste luisteraars ook al heel tevreden! Als je deze adviezen gebruikt, zul je zien dat presenteren je steeds gemakkelijker afgaat.

Wil je eens samen met mij kijken naar hoe jij je presentaties kunt verbeteren? Misschien wil je kernachtiger spreken in een vergadering, of feedback op je spreektempo of non-verbale gedrag tijdens presentaties? Bel (010-4657775) of mail me (s.meijles@protaal.nl) gerust voor aan afspraak. Vaak kun je in twee coachingsafspraken van anderhalf uur al veel bereiken!

Suzanne Meijles, ProTaal ©